Πέμπτη, 17 Οκτωβρίου 2013

ΜΠΕ έργων ΣΔΙΤ: για τους τύπους

Δημοσιοποιήθηκε η απόφαση περιβαλλοντικής αδειοδότησης της μονάδας επεξεργασίας αστικών στερεών αποβλήτων (Α.Σ.Α) Ηπείρου, στη Δημοτική Ενότητα Πολυγύρου, του Δήμου Δωδώνης, του Νομού Ιωαννίνων. Όπως είναι γνωστό, φορέας του έργου είναι η Περιφέρεια Ηπείρου, η οποία το έχει δημοπρατήσει μέσω ΣΔΙΤ και με τη μέθοδο του ανταγωνιστικού διαλόγου. Στις 5/7/2013 ολοκληρώθηκε η προεπιλογή έξι σχημάτων, που θα συμμετάσχουν στη β΄ φάση (του ανταγωνιστικού διαλόγου).

Η μέθοδος του ανταγωνιστικού διαλόγου σημαίνει ότι η μέθοδος της επεξεργασίας των ΑΣΑ και η αντίστοιχη τεχνική λύση οριστικοποιούνται στην τελική φάση του διαγωνισμού, λίγο πριν την επιλογή του αναδόχου του έργου. Είναι, συνεπώς, ανορθόδοξο και παράλογο να εγκρίνονται περιβαλλοντικοί όροι, όταν δεν είναι προσδιορισμένο το φυσικό αντικείμενο του έργου.

Αντιλαμβάνεται κανείς-μία τους λόγους. Αφενός, καλύπτεται η υποχρέωση ύπαρξης περιβαλλοντικής αδειοδότησης για τη χρηματοδότηση των έργων από ευρωπαϊκούς πόρους. Αφετέρου, κερδίζεται πολύτιμος χρόνος, προκειμένου να «τρέξουν» τα έργα, αμέσως μετά την ανάθεσή τους. Με τον τρόπο αυτό, όμως, ευτελίζεται μια εξαιρετικά κρίσιμη διαδικασία, που αντιμετωπίζεται σαν μια τυπική υποχρέωση, προκειμένου να εξυπηρετηθούν οι επιδιώξεις κυβέρνησης και εργολάβων.

Ένα απειροελάχιστο δείγμα της ποιότητας των ΜΠΕ, που συντάσσονται με αυτόν τον τρόπο, είναι η εξής αναφορά της παραπάνω απόφασης: «το εναλλακτικό καύσιμο RDF θα παράγεται, εφόσον προηγουμένως έχει εξασφαλιστεί η θερμική αξιοποίησή του, εκτός της μονάδας». Τι καταλαβαίνετε από αυτό; Θα παράγεται ή δεν θα παράγεται RDF; Σε καθένα από τα δύο ενδεχόμενα η τεχνική λύση διαφοροποιείται. Ποια από τις λύσεις αξιολογεί περιβαλλοντικά η απόφαση;

Πώς, όμως, καλύπτεται τυπικά η περιβαλλοντική αδειοδότηση των έργων, έτσι όπως προκύπτουν από τον ανταγωνιστικό διάλογο. Οι ιθύνοντες του ΥΠΕΚΑ έχουν προβλέψει γι αυτό, έχουν έγκαιρα δημιουργήσει το κατάλληλο νομικό πλαίσιο, που περιγράφεται στην παραπάνω απόφαση, ως εξής: «Μετά την οριστική μελέτη του έργου να εκπονηθεί και να υποβληθεί αρμοδίως Τεχνική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΤΕΠΕΜ), για τα ειδικά τεχνικά και λειτουργικά χαρακτηριστικά των επιμέρους μονάδων και των εγκαταστάσεων, των συστημάτων αντιρρύπανσης (ή για την εξειδίκευση των τεχνικών μέτρων και όρων της παρούσας απόφασης) στην αρμόδια για την περιβαλλοντική αδειοδότηση του έργου αρχή, σύμφωνα με το άρθρο 7, παρ. 2, του ν. 4013/2011».

Το φαινόμενο δεν αφορά μόνο στην περιφέρεια Ηπείρου. Το ίδιο έχει γίνει στις περιφέρειες Δυτ. Μακεδονίας, Αττικής και Αν. Μακεδονίας - Θράκης, αλλά και σε νομούς, με δημοπρατήσεις έργων σε εξέλιξη, με ΣΔΙΤ και ανταγωνιστικό διάλογο.

Εξαίρεση αποτελεί η περιφέρεια Πελοποννήσου, στην οποία οι ΜΠΕ κατατέθηκαν μετά την ανάθεση του έργου, με την περίφημη ιδιωτική χωροθέτηση και τα γνωστά αποτελέσματα. Οι διαδικασίες έγκρισης των περιβαλλοντικών όρων φαίνεται ότι θα προωθηθούν με όρους fast track, γεγονός που, από άποψη ουσίας, δεν τις διαφοροποιεί από αυτές των άλλων περιφερειών.

Ο τρόπος αυτός της υποβάθμισης της διαδικασίας περιβαλλοντικής αδειοδότησης έρχεται να καλύψει και έργα μικρότερης κλίμακας. Για παράδειγμα: στην εγκατάσταση του «Μαραθόλακκα» Μεσσηνίας λειτουργούσε κλασικός δεματοποιητής και γινόταν αποθήκευση των δεμάτων σκουπιδιών. Επιχειρείται να εφαρμοστεί άλλου είδους επεξεργασία, με «κινητό σύστημα ολοκληρωμένης επεξεργασίας, του οποίου η λειτουργία σε πιλοτικό επίπεδο αποδείχθηκε αποτελεσματική και ευνοϊκότερη ως προς τις επιπτώσεις της στο περιβάλλον (έκθεση προόδου της λειτουργίας του συστήματος της 16ης-9-2011)».

Δείτε το σκεπτικό, με το οποίο ανανεώνεται - τροποποιείται η απόφαση έγκρισης περιβαλλοντικών όρων, μόνο με ένα απλό αίτημα της διεύθυνσης καθαριότητας και αμαξοστασίου του δήμου Καλαμάτας: «Το γεγονός ότι κατά την άποψη της υπηρεσίας μας, αφού η εγκατάσταση και λειτουργία του κινητού συστήματος αποδείχθηκε ευνοϊκότερη ως προς τις επιπτώσεις της στο περιβάλλον, όπως, άλλωστε, στοιχειοθετείται και από την περιγραφή του στην τεχνική έκθεση που συνοδεύει το σχετικό αίτημα, σύμφωνα με τη σχετική εγκύκλιο, δεν απαιτείται ούτε ΠΠΕ ούτε ΜΠΕ ή Περιβαλλοντική Έκθεση, οπότε η ισχύουσα ΑΕΠΟ τροποποιείται σύμφωνα με τα αιτηθέντα».

Τελευταίες εξελίξεις στα έργα ΣΔΙΤ

Από τους τέσσερις διαγωνισμούς της Αττικής, στη β΄ φάση έχει εισέλθει μόνο ο διαγωνισμός της ΒΑ Αττικής (Γραμματικό). Η ΕΕ του ΕΔΣΝΑ έχει εγκρίνει την πρόσκληση συμμετοχής στα προεπιλεγέντα σχήματα (24/9/2013), έχει ορίσει το όργανο διαλόγου (24/9/2013), τα σχήματα έχουν παραλάβει την πρόσκληση και έχει εγκριθεί η συμμετοχή όλων στη β΄ φάση (15/10/2013).


Στις 4/10/2013, ανακοινώνεται η ένταξη στις ΣΔΙΤ του έργου υλοποίησης μονάδας επεξεργασίας απορριμμάτων Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας  - Θράκης (Αλεξανδρούπολη).

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου