Πέμπτη, 14 Μαΐου 2015

Διαχείριση απορριμμάτων χωρίς ΧΥΤΑ/ΧΥΤΥ

του Τάσου Κεφαλά

αναδημοσίευση από το unfollow.com.gr

Μια βολική φαντασίωση ή το τυρί στη «φάκα» των εργολάβων;

Σε μια Ελλάδα, η οποία θάβει το 81% των αστικών στερεών αποβλήτων της (ΑΣΑ), σύμφωνα με τα ωραιοποιημένα στοιχεία της διοίκησης, ήταν ζήτημα χρόνου το να ξεσπάσουν περιστατικά οξείας κρίσης, σε πολλές περιοχές (Πελοπόννησος, Ηλεία, Στερεά, Αν. Μακεδονία και Θράκη, νησιά κλπ.). Διότι σε πολλές από αυτές η διάθεση είναι ανεξέλεγκτη, αφού δεν υπάρχουν ασφαλείς και αδειοδοτημένοι χώροι υγειονομικής ταφής αποβλήτων ή υπολειμμάτων (ΧΥΤΑ/ΧΥΤΥ). Και εκεί που υπάρχουν οι χώροι ταφής, ο ένας μετά τον άλλο γεμίζουν. Και η δημιουργία νέων δεν είναι τόσο εύκολη υπόθεση, αφού κανείς δεν τους θέλει κοντά του.

Η διοίκηση, από τα υπουργεία και τις αποκεντρωμένες διοικήσεις, ως τις περιφέρειες και τους δήμους, τρέχει πανικόβλητη να διασφαλίσει τα ελάχιστα: να σταματήσει, τουλάχιστον, την ανεξέλεγκτη διάθεση, μέχρι τον Ιούνη, διότι τα πρόστιμα από την ΕΕ άρχισαν να επιβάλλονται και είναι πολύ βαριά. Με «άνωθεν» αποφάσεις, τα απορρίμματα μεγάλων περιοχών οδηγούνται σε άλλες, δεκάδες και εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά, που έχουν (για πόσο ακόμη;) χώρους ταφής. Τι προοπτική, όμως, μπορούν να έχουν αυτού του είδους οι πυροσβεστικές πολιτικές; Αφού, στην πραγματικότητα, το μόνο που καταφέρνουν είναι να επιταχύνουν την εκδήλωση του ίδιου προβλήματος, σε κάποιες άλλες περιοχές, στις επόμενες, δηλαδή, «πυριτιδαποθήκες».

Από τα προβλήματα αυτά δε μένουν ανέγγιχτες, φυσικά, οι περιοχές με τα μεγάλα πολεοδομικά συγκροτήματα. Ο ν. Θεσσαλονίκης, του οποίου ο σχετικά νέος και μοναδικός ΧΥΤΑ της Μαυροράχης γέμισε ταχύτατα και η επέκτασή του γίνεται με χίλια μύρια προβλήματα. Πολύ δε περισσότερο η περιφέρεια Αττικής, η οποία για πάνω από πενήντα χρόνια εφησυχάζει, χάρη στη λειτουργία της τερατώδους, σε μέγεθος και προβλήματα, εγκατάστασης της Φυλής, με πυρήνα ένα ΧΥΤΑ - χωματερή, με ελάχιστο χρόνο ζωής ακόμη. Είναι τρομακτικό και μόνο να σκεφτεί κανείς το τι σημαίνει να έρθει η στιγμή της εξάντλησης του ΧΥΤΑ της Φυλής, χωρίς να έχει υπάρξει μια ασφαλής εναλλακτική λύση διαχείρισης. Στο σημείο αυτό, ας μην επικαλεστεί κανείς τους ΧΥΤΑ Γραμματικού (υπό κατασκευή) και Κερατέας (στα χαρτιά). Γιατί, ακόμη κι αν δεν είχαν τα προφανή προβλήματα χωροθέτησης, που τους καθιστούν ακατάλληλους, θα ήταν αδύνατο να καλύψουν τις ανάγκες της Αττικής.

Εξαγωγή σκουπιδιών: «σεμνό» της καύσης εγκώμιο

του Τάσου Κεφαλά

Όσοι/ες από εμάς (πολίτες και συλλογικότητες) επιλέξαμε να κρατήσουμε σαφείς αποστάσεις από το σχετικά πρόσφατο συνέδριο της περιφέρειας Αττικής, για τη διαχείριση των απορριμμάτων, το κάναμε γνωρίζοντας ότι, εκτός άλλων, θα χρησιμοποιηθεί και σαν «πασαρέλα» προβολής της φιλοεργολαβικής αντίληψης: πολλά σύμμεικτα απορρίμματα - καύση - ιδιωτικοποίηση.

Οπότε, ήταν μια δυσάρεστη έκπληξη να διαπιστώνουμε ότι μια παραλλαγή αυτής της αντίληψης, με τη μορφή της εξαγωγής σκουπιδιών στο εξωτερικό με σκοπό την καύση, είχε αρχίσει να διακινείται, πάνω - κάτω τον ίδιο καιρό, στο εσωτερικό κάποιων συλλογικοτήτων. Πιο συγκεκριμένα, στην περιοχή Μαραθώνα - Γραμματικού, όπως είχε γίνει παλιότερα και στην Κερατέα, στην περίοδο των μεγάλων κινητοποιήσεων, αλλά και μετά. Παρόλο που θιασώτες της καύσης ήταν γνωστό ότι υπήρχαν και υπάρχουν στις τοπικές κοινωνίες. Στο ερώτημα τι τους ενώνει με όλους εμάς η απάντηση είναι απλή: η εναντίωση στις συγκεκριμένες (λάθος) χωροθετήσεις ΧΥΤΑ στην Κερατέα και στο Γραμματικό και τίποτα περισσότερο.

Η προβολή της ιδέας της εξαγωγής σκουπιδιών άρχισε με έναν έρποντα και σεμνότυφο τρόπο, του τύπου «να εξετάσουμε και αυτό το ενδεχόμενο», «αφού υπάρχουν οι προϋποθέσεις για εξαγωγή, τι έχουμε να χάσουμε» κλπ. Πολύ πρόσφατα άρχισε να αποκτά επώνυμη υποστήριξη, από 4-5 άτομα και πολύ πιο πρόσφατα να αρθρώνεται κάποια υποτυπώδης επιχειρηματολογία. Από μια άποψη καλό, αφού έτσι ο καθένας παίρνει την ευθύνη των όσων υποστηρίζει, ξεκαθαρίζουν οι πραγματικές προθέσεις και διευκολύνεται η δημόσια αντιπαράθεση.

Ας μιλήσουμε, λοιπόν, επί της ουσίας και στη βάση των επιχειρημάτων που έχουν ακουστεί, ως τώρα: