Πέμπτη, 16 Ιουλίου 2015

Το νέο μνημόνιο απειλή για τις κατακτήσεις των κινημάτων και την κοινωνία

Aνάγκη για νέες συνθετικές πρωτοβουλίες

Οι συγκλονιστικές πολιτικές εξελίξεις των τελευταίων ημερών δεν μπορούν ν' αφήνουν αδιάφορο κανέναν/καμία. Δεν είναι καθόλου μακρινή ανάμνηση το πολύμορφο κίνημα των κινητοποιήσεων κατά των μνημονίων της πενταετίας 2010 - 2014. Απέχουμε, επίσης, μόνο λίγους μήνες από τις εκλογές του Γενάρη του 2015, που στο αποτέλεσμά τους αποτυπώθηκε η διάθεση για απόρριψη των πολιτικών της λιτότητας και των μνημονίων και η πολιτική απαξίωση των εκφραστών τους. Ακόμη πιο πρόσφατο είναι το βροντερό ΟΧΙ της ελληνικής κοινωνίας στο δημοψήφισμα, παρά την οικονομική ασφυξία και την τρομοκρατία των καθεστωτικών ΜΜΕ.

Και όμως: το ΟΧΙ ανατράπηκε μέσα σε λίγα 24ωρα και αυτό που προβάλλει σαν η κυρίαρχη πολιτική προοπτική για τα επόμενα χρόνια είναι ένα νέο, εξίσου σκληρό, τρίτο μνημόνιο. Η «εύρυθμη» λειτουργία του χρηματοπιστωτικού συστήματος, η «πάση θυσία» σωτηρία του ευρώ και το συμφέρον του κεφαλαίου υπερισχύουν των κοινωνικών αναγκών. Το πολιτικό σκηνικό αναδιατάσσεται. Οι «αποδιοπομπαίοι τράγοι» του χτες ξαναπαίρνουν τη θέση τους και, μάλιστα, σε πρωταγωνιστικό ρόλο. Όσοι/ες αμφισβήτησαν και αμφισβητούν τη νέα τάξη πραγμάτων ξαναγίνονται οι «ουτοπιστές» και οι «υπονομευτές» μιας ομαλότητας, που ποτέ δεν επέλεξαν. Το μέλλον δε διαγράφεται καθόλου ευοίωνο …

Οι αγώνες άνοιξαν νέους δρόμους

Στον τομέα της διαχείρισης των απορριμμάτων, η περίοδος των δύο πρώτων μνημονίων χαρακτηρίστηκε από την προσπάθεια βίαιης και καθολικής υλοποίησης ενός φιλοεργολαβικού μοντέλου, με προμετωπίδα τις συμπράξεις δημόσιου - ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ) και αντικείμενο φαραωνικά εργοστάσια επεξεργασίας (εγγυημένων ποσοτήτων) σύμμεικτων αποβλήτων, σε συνδυασμό με πρακτικές καύσης. Το μοντέλο αυτό διανθίζονταν από τις γενικευμένες ιδιωτικοποιήσεις σε όλους τους τομείς της διαχείρισης, τον έλεγχο των συστημάτων εναλλακτικής διαχείρισης - ανακύκλωσης και την εκτόξευση του κόστους διαχείρισης, που το επωμίζονται οι πολίτες.

Ένα πολύμορφο κίνημα, σε όλη την Ελλάδα, αμφισβήτησε και αποδόμησε πολιτικά και τεχνικά αυτό το μοντέλο. Αντιπαρέθεσε το εναλλακτικό μοντέλο της αποκεντρωμένης διαχείρισης, με έμφαση στην προδιαλογή των υλικών. Οδήγησε σε προσωρινό «πάγωμα» των διαγωνισμών ΣΔΙΤ. Συνέβαλε στο ριζικό αναπροσανατολισμό του εθνικού σχεδιασμού, με ένα νέο εθνικό σχέδιο (ΕΣΔΑ), που όμως ακόμη δεν επικυρώθηκε. Έκανε θέμα προτεραιότητας τα τοπικά σχέδια διαχείρισης των δήμων. Δημιούργησε προϋποθέσεις για μια ριζική στροφή, σε έναν από τους βασικούς τομείς της καθημερινότητάς μας, σε όφελος της ίδιας της κοινωνίας.

Παράλληλοι αγώνες, σε πολλά άλλα μέτωπα, δημιούργησαν ένα γενικότερο ρεύμα αμφισβήτησης. Προϊόν του οποίου, θα μπορούσαμε να θεωρήσουμε και την κυβερνητική αλλαγή του Γενάρη του 2015.